opus

Kira Artışı Nasıl Hesaplanır? TÜFE Sınırı ve Örnek Hesap

Opus Emlak · Son güncelleme:

Kısa cevap

Konut ve çatılı iş yeri kiralarında yenilenen kira yılındaki artış, bir önceki kira yılında tüketici fiyat endeksinin (TÜFE) on iki aylık ortalamalarına göre değişim oranını geçemez. Sözleşmeye daha yüksek bir oran yazılsa da bu sınırı aşan anlaşma geçerli olmaz. Hesap basittir: yeni kira = eski kira × (1 + oran). Konut kiralarındaki yüzde 25 sınırı 1 Temmuz 2024'te sona erdi; şu an tek sınır TÜFE kuralıdır.

Kanun ne diyor?

Türk Borçlar Kanunu'nun 344. maddesine göre tarafların yenilenen kira dönemindeki kira bedeline ilişkin anlaşması, bir önceki kira yılında TÜFE'deki on iki aylık ortalamalara göre değişim oranını geçmemek koşuluyla geçerlidir. Bu kural bir yıldan uzun süreli sözleşmelerde de uygulanır.

Taraflar artış konusunda hiç anlaşmamışsa kira bedelini hâkim, aynı sınırı aşmamak üzere evin durumuna bakarak hakkaniyete göre belirler.

Adım adım hesap

  • →Kira yılınızın hangi ayda dolduğuna bakın (sözleşmenin başlangıç ayı).
  • →TÜİK'in o ay için açıkladığı TÜFE on iki aylık ortalamalara göre değişim oranını bulun. Uygulamada bu oran kullanılır.
  • →Mevcut kirayı (1 + oran) ile çarpın. Sonuç, istenebilecek en yüksek kiradır; taraflar daha düşük bir artışta anlaşabilir.

Örnek: Aylık kira 20.000 TL ve oran yüzde 35 olsun (oran örnek amaçlıdır, güncel değildir). En yüksek yeni kira 20.000 × 1,35 = 27.000 TL olur. Sözleşmede yüzde 50 artış yazıyor olsa bile 27.000 TL'yi aşan kısım için anlaşma geçerli değildir.

Beş yıl kuralı

Beş yıldan uzun süreli ya da beş yıldan sonra yenilenen sözleşmelerde ve sonraki her beş yılın sonunda, yeni kira yılındaki kira bedelini hâkim; TÜFE değişimini, evin durumunu ve emsal kiraları dikkate alarak hakkaniyete göre belirler. Yani beş yılı dolduran kiralarda kira, piyasa seviyesine yaklaştırılabilir. Bu şekilde belirlenen kira, sonraki yıllarda yine TÜFE kuralına göre artar.

Kira bedelinin belirlenmesi davası her zaman açılabilir (md. 345).

Yüzde 25 sınırı ne oldu?

Konut kiralarında 11 Haziran 2022'den 1 Temmuz 2024'e kadar (bu tarih dahil) yenilenen kira dönemlerinde artış yüzde 25 ile sınırlıydı (Borçlar Kanunu geçici md. 1 ve 2). Bu süre doldu. 2 Temmuz 2024'ten sonra yenilenen kira dönemlerinde yalnızca TÜFE kuralı uygulanır.

Kısa kontrol listesi

  • →Artışı yazılı olarak, yeni kira yılı başlamadan önce bildirin.
  • →Oranı TÜİK'in resmi bülteninden kontrol edin; sosyal medyadaki tahminlere güvenmeyin.
  • →Yabancı para ile belirlenmiş kiralarda beş yıl geçmeden artış yapılamaz (md. 344).
  • →Artışta anlaşamazsanız konuyu yazılı olarak kayda geçirin.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki ya da mali danışmanlık değildir. Oranlar ve tutarlar değişebilir, işlem yapmadan önce güncel mevzuatı ve ilgili kurumu kontrol edin.

İzmir'deki evinizi kiraya mı vereceksiniz?

Kiracı bulma, sözleşme ve teslimi sizin adınıza yürütelim.